aA
13 grudnia 1981 roku wprowadzono w Polsce stan wojenny. W latach 1981-1982 władze komunistyczne przetrzymywały w specjalnie utworzonych obozach dla internowanych blisko 10 tysięcy działaczy podziemia. Niejednokrotnie dochodziło w nich do wypadków znęcania się psychicznego i fizycznego nad internowanymi.
Kopalnia Wujek
Kopalnia Wujek
© Stopkadras

Pacyfikacja kopalni „Wujek” miała miejsce w Kopalni Węgla Kamiennego „Wujek” w związku z wprowadzeniem w Polsce stanu wojennego.

16 grudnia 1981 doszło do masakry górników strajkujących (strajk okupacyjny) przeciw ogłoszeniu stanu wojennego. Podczas pacyfikacji siłami milicji oraz wojska i w wyniku strzałów oddziału ZOMO zginęło 9 górników, a 24 zostało rannych.

13 grudnia

13. grudnia 1981 około 1. w nocy aresztowano Jana Ludwiczaka. Został on zaliczony do grona 648 „ekstremalnych przywódców i aktywistów” związku i innych „wrogich ustrojowi” organizacji z województwa katowickiego. Już o 3. w nocy do kopalni dotarła wiadomość o zatrzymaniu Ludwiczaka. Wywołało to napięcie wśród pracujących na nocnej zmianie górników. Około 6. nad ranem zostało wyemitowane przemówienie gen. Jaruzelskiego na temat wprowadzenia stanu wojennego. Po mszy odprawionej przez ks. Henryka Bolczyka postanowiono poczekać na zebranie całej załogi.

14 grudnia

14. grudnia na porannej masówce zapadła decyzja, aby nie podejmować pracy, dopóki do kopalni nie przybędzie Jan Ludwiczak. Negocjacje dyrektora zakładu nic nie przyniosły. Na górnicze nastroje wpłynęła także decyzja o zmilitaryzowaniu kopalni. Do spotkania z komisarzem wojskowym wybrano delegację, w której skład wchodzili Adam Skwira, Stanisław Płatek i Jerzy Wartak. Niestety reprezentanci nic nie wskórali u komisarza i postanowiono nie przerywać strajku. Została stworzona poszerzona lista żądań. Górnikom jedzenie i wszelkie potrzebne rzeczy przynosili mieszkańcy z pobliskiego osiedla. Dla zapewnienia bezpieczeństwa przez całą noc teren kopalni był patrolowany.

15 grudnia

15. grudnia górnicy dowiedzieli się o brutalnym pacyfikowaniu przez ZOMO strajkujących w regionie zakładów pracy, m.in. kopalń Staszic i Manifest Lipcowy. Od tej chwili niemal powszechne było przekonanie, że na Wujka ZOMO też przyjdzie. W nocy z wtorku na środę grupa około stu osób przygotowywała różnego rodzaju uzbrojenie.

Decyzja o pacyfikacji Wujka, jak i Andaluzji i Juliana, zapadła na naradzie Wojewódzkiego Komitetu Obrony, która odbyła się o godz. 19. w Urzędzie Wojewódzkim. Posiedzenie sztabu w sprawie pacyfikacji kopalń zwołał płk. Jerzy Gruba ok. godz. 22. w Komendzie Wojewódzkiej Milicji Obywatelskiej w Katowicach.

16 grudnia

16. grudnia około godz. 9. na teren kopalni przybył dyrektor Maciej Zaremba, zastępca szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego płk Piotr Gębka z płk. Czesławem Piekarskim i wiceprezydentem Katowic, Jerzym Cyranem. Kiedy próbowali zabrać głos, górnicy zaczynali śpiewać hymn. O godz. 9.30 z dyrekcji przekazano górnikom polecenie, aby teren kopalni opuściły wszystkie kobiety. Pół godziny później siły pacyfikacyjne zaczęły zajmować wyznaczone pozycje. Odcięto kopalnię od miasta i o godz. 11. rozpoczęto akcję „oczyszczania przedpola”, czyli rozpędzenia tłumu zgromadzonego przed bramą.

Do głównego uderzenia przeznaczono: 5 kompanii ZOMO, 2 kompanie ORMO, 1 kompanię NOMO, 7 armatek wodnych, a ponadto 3 kompanie po 10 bojowych wozów piechoty i 1 kompanię czołgów. Dodatkowo do dyspozycji dowódcy zostawiono pluton specjalny ZOMO.

W pacyfikacji zginęło 9 górników: Jan Stawisiński, Joachim Gnida, Józef Czekalski, Krzysztof Giza, Ryszard Gzik, Bogusław Kopczak, Andrzej Pełka, Zbigniew Wilk, Zenon Zając, a 21 zostało rannych.

Rannych zostało 41 milicjantów i żołnierzy, w tym 11 ciężko.

Działania po pacyfikacji

W dniach 19.-22. grudnia SB MSW zatrzymała siedem osób, które zostały oskarżone o organizowanie i kierowanie strajkiem w kopalni. 20. stycznia 1982 Prokuratura Garnizonowa w Gliwicach umarza śledztwo w sprawie śmierci górników z Wujka. Jej zdaniem członkowie plutonu specjalnego działali w warunkach obrony koniecznej i użyli broni zgodnie z przepisami. 9. lutego sąd Śląskiego Okręgu Wojskowego ogłasza wyrok na przywódców górniczego strajku w KWK Wujek. Stanisław Płatek skazany został na 4 lata, Jerzy Wartak na 3,5 roku, Adam Skwirz i Marian Głuch po 3 lata, natomiast cztery osoby zostały uniewinnione.

Źródło: wikipedia

pl.delfi.lt
Wszelkie informacje opublikowane na DELFI zabrania się publikować na innych portalach internetowych, w mediach papierowych lub w inny sposób rozpowszechniać bez zgody DELFI. Jeśli zgoda DELFI zostanie uzyskana, trzeba obowiązkowo podać DELFI jako źródło.
|Populiariausi straipsniai ir video
Įvertink šį straipsnį
Norėdami tobulėti, suteikiame jums galimybę įvertinti skaitomą DELFI turinį.
(0 žmonių įvertino)
0

Top naujienos

Aiškėja laimėtojai pirmosiose apygardose – kol kas pirmauja valstiečiai (258)

Pasibaigus 2020-ųjų metų Seimo rinkimų antrajam turui, pirmosios apylinkės skelbia rezultatus...

Tiesioginė transliacija / Stebėkite tiesiogiai! Seimo rinkimai 2020: Lietuva renkasi (36)

Televizijos kanalas „Delfi TV“ kviečia kartu stebėti antrąjį rinkimų turą kartu. Sekmadienį...

Landsbergis: laimėję rinkimus, konservatoriai tikrintų COVID duomenis (30)

Sulaukus rinkėjų palaikymo, viena pirmųjų konservatorių užduočių būtų tikrinti teikiamus...

Karbauskis: kol kas tendencijos kaip ir 2016 metais (16)

Lietuvos valstiečių ir žaliųjų sąjungos ( LVŽS ) lyderis Ramūnas Karbauskis ir premjeras...

Baigėsi 2020-ųjų rinkimai: pasirodžius Kauno rezultatams, konservatoriai vejasi valstiečius (2137)

Sekmadienio rytą prasidėjo antrasis Seimo rinkimų turas. Savo balsą rinkėjai galėjo atiduoti nuo...

Lietuva – kaip Kaunas: pasirinkimai „šalin valstiečius“ arba „prieš Landsbergį“ (163)

Antrajame Seimo rinkimų ture Kauno rinkėjų balsai ženkliai nulems, kuriai politinei jėgai –...

Garsusis Laisvės partijos Raskevičius nusitaikė į Seimo žmogaus teisių komiteto pirmininko poziciją (80)

Lietuvoje pasibaigus Seimo rinkimų II turui, „Delfi“ studijoje vieši Laisvės partijos narys...

Rinkėjų aktyvumas Seimo rinkimuose didesnis nei 2016 m. (17)

Rinkėjų aktyvumas Seimo rinkimų antrajame ture siekė 39,7 proc., sekmadienį užsidarius balsavimo...

Gyvenimas vėl lėtėja: kam klius didžiausi pandemijos apribojimai? (92)

Nuo pirmadienio 12 šalies savivaldybių iki lapkričio 9-osios įvedamas karantinas, Raseinių rajone...

Koronavirusui plintant vis labiau jaučiamas žmogiškųjų išteklių trūkumas: prasidėjo netikslumai (90)

Augant koronaviruso ( COVID-19 ) atvejų skaičiui vis labiau trūksta žmogiškųjų išteklių. Jų...

|Maža didelių žinių kaina